Pengiraan belitan

Contoh Pengiraan Penuh: Motor 1.1 kW, 4 Kutub, 24 Alur

Diterbitkan 4 November 2026 · 3 minit bacaan

Contoh ini menggunakan nilai lalai kalkulator lilitan semula, jadi anda boleh mengikutinya terus di skrin dan membandingkan setiap angka.

Data yang diberi

Perkara	Nilai
Bekalan	400 V, 50 Hz, sambungan bintang
Arus plat nama	2.7 A
Bilangan alur, S	24
Bilangan kutub, P	4
Diameter dalam stator, D	80 mm
Panjang teras, L	75 mm
Kedalaman alur	14 mm
Luas alur	100 mm²
Jenis belitan	Satu lapis, satu laluan

Stator 24 alur 4 kutub dengan alur berwarna mengikut fasa U, V dan W serta satu kumpulan gegelung sepusat dari alur 1 ke 8 dan 2 ke 7 — Susunan fasa bagi contoh ini. Satu kumpulan sepusat fasa U ditunjukkan: gegelung luar 1–8 dan gegelung dalam 2–7.

Langkah 1: laju, pic kutub dan q

Laju segerak = 120 × 50 ÷ 4 = 1500 psm. Pic kutub = 24 ÷ 4 = 6 alur. Alur per kutub per fasa, q = 24 ÷ (3 × 4) = 2.

Langkah 2: faktor belitan

Bagi q = 2, faktor agihan ialah 0.966. Belitan satu lapis mempunyai faktor pic berkesan 1, maka kw = 0.966.

Langkah 3: fluks setiap kutub

Pic kutub dalam milimeter = π × 80 ÷ 4 = 62.83 mm. Dengan ketumpatan fluks purata 0.55 T:

Φ = 0.55 × 0.06283 × 0.075 = 0.002592 Wb

Langkah 4: lilitan per fasa

Voltan fasa = 400 ÷ √3 = 230.94 V.

N = 230.94 ÷ (4.44 × 50 × 0.0025918 × 0.9659) = 415.5

Langkah 5: konduktor per alur

Setiap lilitan mempunyai dua konduktor, dan tiga fasa berkongsi 24 alur:

Konduktor per alur = 6 × N ÷ S = 6 × 415.5 ÷ 24 = 103.9

Bundarkan kepada 104. Dalam belitan satu lapis, itu juga bilangan lilitan setiap gegelung, dan terdapat 24 ÷ 2 = 12 gegelung. Lilitan per fasa sebenar menjadi 416 dan ketumpatan fluks sebenar 0.549 T.

Langkah 6: saiz dawai mengikut ketumpatan arus

Arus fasa ialah 2.7 A. Dengan J = 6 A/mm², luas yang diperlukan ialah 2.7 ÷ 6 = 0.45 mm², iaitu diameter 0.757 mm. Saiz piawai seterusnya ialah 0.80 mm.

Langkah 7: semak ruang alur

Pada sasaran isian 0.40, kuprum yang dibenarkan ialah 0.40 × 100 = 40 mm². Bagi 104 konduktor, setiap satu hanya boleh berluas 40 ÷ 104 = 0.385 mm², iaitu diameter 0.700 mm. Saiz piawai yang tidak melebihinya ialah 0.67 mm.

Dawai 0.80 mm tidak muat kerana isiannya 0.52. Dawai yang dipilih ialah 0.67 mm dengan luas 0.3526 mm². Ketumpatan arus sebenar menjadi 2.7 ÷ 0.3526 = 7.66 A/mm² dan faktor isian 0.37.

Inilah keadaan biasa bagi motor kecil: ruang alur, bukan ketumpatan arus pilihan, yang menentukan saiz dawai.

Langkah 8: panjang, berat dan rintangan

Lebar gegelung purata = 6 alur × π × (80 + 14) ÷ 24 = 73.8 mm. Panjang purata satu lilitan = 2 × 75 + 4 × 10 + π × 73.8 = 422 mm.

Jumlah lilitan = 104 × 12 = 1248.
Jumlah panjang = 1248 × 0.422 = 527 m.
Berat = 527 × 0.3526 × 8.9 ÷ 1000 = 1.65 kg.
Rintangan fasa pada 20 °C = 0.01724 × (416 × 0.422) ÷ 0.3526 = 8.58 Ω.

Ringkasan keputusan

Keputusan	Nilai
Lilitan per gegelung	104
Bilangan gegelung	12
Rentang gegelung sepusat	1–8 dan 2–7
Dawai	1 × 0.67 mm
Ketumpatan arus	7.66 A/mm²
Faktor isian	0.37
Jumlah dawai	527 m, 1.65 kg
Rintangan fasa pada 20 °C	8.58 Ω

Cara membaca keputusan ini

Angka di atas ialah anggaran reka bentuk, bukan data pengilang. Ketumpatan fluks 0.55 T ialah andaian. Jika anda mempunyai belitan asal, bandingkan: masukkan lilitan asal ke dalam kalkulator dan lihat ketumpatan fluks yang dikira.

Contohnya, jika motor ini asalnya mempunyai 98 lilitan setiap gegelung, ketumpatan fluksnya ialah 0.583 T. Nilai itu masih dalam julat lazim, jadi gunakan 98 lilitan seperti asal, bukan 104.